Stalin iki yıl boyunca Türkiye'de mi saklandı?
Sakarya'nın Akyazı ilçesine bağlı Taşburun köylüleri, Rus liderin, Batum göçmeni Yurt'un evinde kaldığını ileri sürdü. İddiaya göre Stalin, Çarlık Rusya'sına karşı isyanı başarısızlıkla sonuçlanınca bu köye kaçmıştı. Ancak tarihçilere göre iddialar söylentiden ibaret
Lenin'den sonra Rusya'yı yöneten Komünist lider Stalin'in, 1910 yılında, Batum üzerinden Anadolu'ya geçerek Sakarya'nın Akyazı Ilçesi'ne bağlı Taşburun Köyü'nde 2 yıl kaldığı öne sürüldü. Kırmızı Çizgi Dergisi tarafından köylülere dayandırılarak ortaya atılan iddiaya göre asıl adı Cissarion İvanoviç Cugaşvili olan Stalin, Bolşevikler'in Çarlık Rusya'sına karşı yürüttükleri başarısız ayaklanmanın ardından yurtdışına kaçmak zorunda kaldı. Batum Gürcüleri'nin yoğun olarak yaşadığı Akyazı İlçesi'nden de Taşburun Köyü'ne geçen Stalin, burada Vezir Yurt'un evinde misafir edildi.
"Gelme, seni vururlar" dedi
Vezir Yurt'un 80 yaşındaki oğlu Kemal Yurt röportajda "Babamla o, Batum'dan tanışıyorlarmış. Stalin gelip buralarda biraz kalmış, mektuplaşıyorlarmış zaten..." dedi. Yurt'a göre Stalin, Rusya'da sisler dağıldıktan sonra ülkesine dönmüş. İşler karışınca mektup yazarak yeniden gelmek istemiş. Ancak babası Vezir Yurt bu kez Stalin'e olumsuz yanıt vermiş: "Babam ona gönderdiği mektupta şöyle diyordu: Buralarda seni tanıdılar. Bir daha gelme, seni vururlar." Komşu Bıçkı Dere Köyü'nden emekli öğretmen Mecmi Çolak ise Sarıkamış Cephesi'nde esir düşüp Sibirya'ya götürülen köylüsü Zekeriya Hınç'a dayanarak şunları anlattı:
"Zekeriya Hınç, Stalin'le Taşburun'da bir sürek avında tanıştığını anlatırdı. Stalin domuz avlarmış. Bu domuzların burada bir işe yaramadığını görünce bunları İstanbul'daki gayri müslümlere götürüp satmayı akıl etmiş. Herhalde bayağı iyi kazanmıştır bu işten."
Stalin'in tabakhaneden deri alıp sattığını anlatan köylüler de oldu. Mecmi Çolak, Stalin'in köylerinde kalırken Beriyaşvili takma adını kullandığını söyledi. Taşburun Köyü'ne komşu olan Küçücek Beldesi'nden Batum göçmeni Zeki Alvert yaşlı köylülerinden dinlediği anılarını şöyle anlattı: "Şükrü amcamız vardı. Stalin'in buralarda bir, iki yıl saklandığını, sonra da Rusya'ya dönerek komünizm darbesi yaptığını anlatırdı. Stalin takma isim kullanırmış. Ama Rusya'nın başına geçtiğinde resimlerini görünce hemen o olduğunu anlamışlar."
Tarihçiler yalanladı
Stalin ticaret bilmiyordu ki domuz eti ve deri satsın
Rusya üzerine araştırmalarıyla tanınan Yeditepe Üniversitesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Nadir Devlet'e göre iddialar gerçeği yansıtmıyor: "Stalin'in hayatı oldukça açık ve belli. Türkiye'ye gelmiş olsa mutlaka bilinirdi. Onu bütün dünya tarihçileri inceledi. Buraya geldiğine ilişkin hiçbir bilgi yok. Oraya gelip kalan mutlaka başka biridir. Ancak köylüler onu Stalin'e benzetiyor olabilir. Stalin'in deri ticareti yaptığını söylüyorlar. Stalin, papaz okulunda okuyordu. Ticaret bilmez. O banka soyabilir ama ticaret yapamaz. Böyle bir kaabiliyeti yoktur."
Troçki için de aynı şeyi söylediler, başkası çıktı
Tarihçi Prof. Dr. Necdet Sakaoğlu ise Bolşevik İhtilali'nden önce komünistlerin gelip Anadolu köylerinde saklandığına ilişkin birçok iddianın ortaya atıldığına işaret ediyor: "Daha önce Troçki'nin gelip Amasra'da saklandığı iddia edilmişti. Gidip araştırdık... Baktık ki Haydar Gaspirensky adında biri... Simdi Stalin'le ilgili iddia da böyle bir şey olabilir. İsim benzerliği olabilir. Kaynaklarda böyle bir bilgi yok, bu söylenceden ibaret."
Stalin kimdir?
Stalin adıyla tanınan tarihin en büyük diktatörlerinden biri olan Yosif Visaryonoviç Cugaşvili, 21 Aralık 1879'da Gürcistan'ın Gori kasabasında doğdu. Babası kundurucaydı. Papaz okulundan devrimci militanlara katılmak üzere ayrıldı. Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi'nin Bolşevik kanadı saflarında yer aldı. Ekim Devrimi'nden sonra Lenin'in başkanlığındaki Sovyet hükümetinde Milliyetler Halk Komiseri oldu. Lenin'in ölümünden az önce Komünist Partisi genel sekreterliğine getirildi. 1920-1930'larda sağ ve sol ideolojik mücadele adına binlerce insanı sürgünlere gönderdi. Stalin "iktidarın için her yol meşrudur" sözünü tam anlamıyla uygulayarak milyonlarca insanın ölümüne sebep oldu.